Wab: nieuwe ontslaggrond

De Wet arbeidsmarkt in balans (Wab) is op 28 mei 2019 door de Eerste Kamer aangenomen en treedt per 1 januari 2020 in werking. In een reeks van blogs lichten wij toe wat deze wijzigingen inhouden en wat de gevolgen hiervan zijn.

In de eerste blog is de verruiming van de ketenregeling behandeld.
De tweede blog ging over de wijziging van de transitievergoeding.
In deze derde blog gaan we in op de invoering van een nieuwe ontslaggrond. 

Huidig ontslagrecht

Nederland kent een gesloten systeem van ontslaggronden. Een werknemer kan alleen ontslagen worden om redenen die terug te vinden zijn in de wet. Werknemers worden op die manier beschermd tegen ontslag als daar geen redelijke grond voor is. In artikel 669 van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek staan acht ontslaggronden:

a) Bedrijfseconomische omstandigheden
b) Langdurige arbeidsongeschiktheid
c) Frequent ziekteverzuim
d) Disfunctioneren
e) Verwijtbaar handelen van de werknemer
f) Weigering arbeid wegens ernstig gewetensbezwaar
g) Verstoorde arbeidsverhouding
h) Andere omstandigheden

Bij een voorgenomen ontslag vanwege de gronden a en b, moet de werkgever toestemming van het UWV hebben om de arbeidsovereenkomst op te kunnen zeggen. Voor de gronden c tot en met h moet werkgever de kantonrechter verzoeken de arbeidsovereenkomst te ontbinden. Wordt er niet volledig voldaan aan één of meerdere ontslaggronden, dan kan niet tot ontslag worden overgegaan, terwijl dit vaak wél redelijk wordt geacht. Bijvoorbeeld als sprake is van meerdere (onvoldragen) ontslaggronden, zoals onvoldoende functioneren in combinatie met een verstoorde arbeidsverhouding.

Dit stugge regime leidt er in de praktijk toe dat rechters – in gevallen waarin ontslag redelijkerwijze aan de orde is – niet tot ontbinding van de arbeidsovereenkomst kunnen overgaan. Zij moeten zich houden aan het gesloten stelsel van ontslaggronden. Werkgevers durven geen vast personeel aan te nemen omdat zij er niet op kunnen vertrouwen dat de arbeidsovereenkomst beeïndigd kan worden als dit redelijkerwijs aan de orde is. Dit leidt in de praktijk tot knelpunten en zorgt niet voor de gewenste doorstroom van flexcontracten naar vaste contracten.

Cumulatiegrond

Om werkgevers hierin tegemoet te komen, introduceert de Wab een nieuwe ontslaggrond (i-grond), de zogenaamde cumulatiegrond. Dit betekent dat tot ontbinding van een contract kan worden overgegaan als sprake is van een combinatie van (onvolledige) ontslaggronden, die zodanig is dat van de werkgever niet in redelijkheid kan worden gevergd om de arbeidsovereenkomst in stand te laten.

Cumulatie is alleen mogelijk bij de ontslaggronden c tot en met h. Hoewel de Wab al is aangenomen door de Eerste Kamer en het besluit tot inwerkingtreding ook al is genomen, heeft minister Koolmees op 6 september 2019 een nota van wijziging aangeboden aan de Tweede Kamer, waarin onder meer de f-grond wordt uitgezonderd van de cumulatiebepaling.

Als de arbeidsovereenkomst wordt ontbonden op grond van de cumulatiegrond, kan de rechter de ontslagen werknemer ter compensatie een extra vergoeding toekennen bovenop de transitievergoeding. Dit betreft maximaal de helft van de transitievergoeding.

Overgangsrecht

Deze maatregel treedt op 1 januari 2020 in werking. Is het verzoek tot ontbinding van de arbeidsovereeenkomst echter vóór 1 januari 2020 ingediend, dan is en blijft het oude recht van toepassing. Ook als de procedure doorloopt tot na inwerkingtreding van de maatregel. Als de procedure na 1 januari 2020 wordt gestart is het nieuwe recht van toepassing, en kan de werkgever een verzoek tot ontbinding van de arbeidsovereenkomst op grond van de cumulatiegrond doen.

Gevolgen cumulatiegrond

De verwachting is dat het vanaf 1 januari 2020 voor werkgevers makkelijker zal worden om tot beëindiging van de arbeidsovereenkomst over te gaan. Heb je hier nog vragen over, neem dan vooral contact op met ons. Wij helpen je graag verder.

Lees ook de volgende blog over de Wab: Meer rechten voor oproepkrachten?

Zelf een arbeidsovereenkomst opstellen of beëindigen?

In onze documentenshop vind je modellen waarmee je diverse arbeidsovereenkomsten kunt opstellen of beëindigen.

Ik wil meer informatie ontvangen over dit onderwerp

Vul hier je naam in

Vul hier een geldig telefoonnummer in (Voorbeeld 0612345678, zonder spaties of tekens)

Ongeldige invoer

Opmerking (optioneel)

Ongeldige invoer

Simone van Dijk

Simone van Dijk

Juridisch adviseur
Deel dit artikel
Accepteer marketing-cookies om dit artikel te kunnen delen.

Ik wil meer informatie ontvangen over dit onderwerp

Vul hier je naam in

Vul hier een geldig telefoonnummer in (Voorbeeld 0612345678, zonder spaties of tekens)

Ongeldige invoer

Opmerking (optioneel)

Ongeldige invoer